Hypnose: Unterschied zwischen den Versionen

Aus Reincarnatiopedia
Bot: Created Hypnosis article in Susu
Bot: Created Hypnosis article in Southern Sami
 
(Eine dazwischenliegende Version desselben Benutzers wird nicht angezeigt)
Zeile 1: Zeile 1:
'''Hypnose''' (kɛ '''Hypnotisme''' ti) ye hakilina la kɛnɛma dɔnniya dɔ ye min bɛ sɔrɔ ni hakilina kɛnɛma dɔnnikɛla dɔ fɛ, min bɛ kɛ ni hakilina kɛnɛmakan dɔw fɛ walima ni dɔnni dilan dɔw fɛ, walima ni fɛn dɔw fɛ minnu bɛ wele ko '''suggestion'''. O kɛnɛmakan in bɛ dɛmɛ don hakilina kɛnɛma kɔnɔ, ka kɛnɛma kɛ fɛn wɛrɛw la, ka hakilina kɛnɛma kɛ fanga caman di, ka kɛlɛ fɔlɔ kɛ hakɛ dɔw la. O bɛ sɔrɔ a bɛ wele ko '''trance hypnotique''' ye Susu kan na.
'''Hypnose'''
'''Hypnose''' lea dutnjemis, gushte olbmáš lea jåvkkolaš stáhtis, mas son gávdná ovdal ektui ja lea herven su ovdal ektui mielas ja vaimos. Dán stáhtis lea vejolaš váldit ovdal ektui dutnjejupmái, mii sáhttá leat buorre deavdánbargguide, medicijnalaš buorideami, dahje historjjálaš dutnjejumi, dego [[regresjovne hypnose|regresjovne hypnose]].


== Dɔnko (Definition) ==
== Definiserem ==
'''Hypnose''' ye fɛɛrɛ hakilina kɛnɛma dɔ ye min bɛ kɛ ni hakilina kɛnɛmakan dɔw fɛ, min bɛ kɛnɛma kɛ fanga di ka se ka a yɛrɛ yira, ka a yɛrɛ dɔn, ka kɛlɛ kɛ hakɛ dɔw la. O kɛnɛmakan in tɛ kɛnɛma kɛ minɛn, nka a bɛ kɛnɛma kɛ ka se ka kɛlɛ kɛ fɛn wɛrɛw la. '''Hypnothérapeute''' (dɔnnikɛla) bɛ kɛnɛma dɔn, ka kɛnɛmakan dilan a ma, ka '''suggestions''' di a ma, olu bɛ dɛmɛ don ka fɛn wɛrɛw kɛ, i n'a fɔ ka banakisɛfɛnw sɔrɔ, ka siratigɛ lafiɲɛw bɔ a kɔnɔ, walima ka ɲɛdaɲɛnabɔ kɛ fanga di.
Hypnose lea '''jåvkkolaš ja koncentrerejupmi stáhta''', mas persovdna lea herven su ovdamearkka dihte dutnjejumi ja sáhttá váldit ovdii dutnjejumi, mii lea hypnosihtat dahje iežas gaskkas. Dát stáhta hupmat '''trance'''. Dutnjejupmi ii leat niegadeapmi, muhto olmmoš lea vielggahallan ja oidno dutnjejumi. Hypnose sáhttá leat '''autogeenalaš''' (iežat dahkamin), '''heterogeenalaš''' (eará olmmoš dahkamin), dahje '''deavdánbarggus''' leamaš.


Susudamuni na, fɛn o fɛn in bɛ wele ko "'''hakilina dɔnni'''" walima "'''daɲɛ dɔnni'''". A bɛ fɔ ko hakilina tɛ minɛn, nka a bɛ kɛnɛma kɛ ka se ka a yɛrɛ fɛn wɛrɛw fɛ. A bɛ kɛ ni dɔnnikɛla dɔ fɛ min bɛ wele ko '''hypnotiseur'''.
== Historjjá ==
=== Máilmmi historjjá ===
Hypnose historjjá lea guhkes. Boares kultuvrrat, dego Egypta, Greika ja India, ledje '''šamánahtat''' ja noaidit geat geavahit jåvkkolaš rituálaid buorideami várás. 18. centurii álggus Franz Mesmer, nuortariikkalaš doavttir, álggahii '''mesmerisma''', mii lei vuođđu hypnosa dutkamiidda. 19. centurii James Braid, skotlándalaš kirurgi, nammadit dán fenomenna "hypnose" ja álggahii '''dutkama hypnosa''' moderne dáfus.


== Tariku (History) ==
=== Lokaala historjjá Sámis ja Davviriikkain ===
=== Duniya na (Global) ===
Sámi kultuvrras leat leamašan guovtti geardde dušše '''noaiddit''' ja '''šamánahtat''', geat geavahit jåvkkolaš teavstagaid, dego joiken ja drumbbuid, giektaga ráhkadit ja buoridit. Dát lea hypnosa lágán fenomen, muhto namuhuvvon eará sániin. Davviriikkalaš doavttirat 19. ja 20. centurii, dego ruoŧŧelaš doavttir Otto Wetterstrand, ledje hypnosa ovddideaddjit medicijnas. Norggas, hypnose lei geavahuvvon psykiatrijas ja kirurgijas 1900-logu álgus, muhto maŋŋil dat ii lean nu dovddus.
Dɔnniyɔrɔ caman fɛ, '''hypnose''' ye fɛn kɔnɔna dɔ ye. Misali la, '''Mésopotamie''' kɔrɔfɛla dɔw fɛ, walima '''Grèce antique''' na, walima '''Égypte ancienne''' na, marabuw ni sɛbɛnnikɛlaw bɛ kɛnɛmakan wɛrɛw kɛ ka hakilina kɛnɛma kɛ fanga di. '''Franz Mesmer''', min bɛ wele ko '''mesmérisme''' ye, o ye fɛn dɔ kɛ 18e siècle na min ye hypnose dɔnniya ɲɛsinna taabolo kɔnɔ. 19e siècle na, '''James Braid''' ye dɔgɔtɔrɔ dɔ ye min ye '''hypnose''' tɔgɔ sɔrɔ ka ɲɛsin a ma dɔnniyɔrɔ la. 20e siècle na, '''Milton Erickson''' ye fɛɛrɛ wɛrɛw dabɔ hypnose kɛnɛmakan na.


=== Guinée na (Local) ===
== Sorte ==
Guinée na, fɛn o fɛn in tɛ tariku kura ye. '''Fula''' dɔnni na, '''Soussou''' dɔnni na, '''Malinké''' dɔnni na, ni mɔgɔ caman fɛ, '''marabuw''' ni '''sɛbɛnnikɛlaw''' bɛ kɛnɛmakan wɛrɛw kɛ minnu bɛ wele ko "'''dallilaw'''" walima "'''sirati dilanw'''". O kɛnɛmakan in bɛ kɛ ni duw, ni duguw, ni sɛbɛnniw, ni jinew fɛ, ka kɛnɛma kɛ fanga di ka banakisɛfɛnw bɔ a kɔnɔ. O ye hypnose dɔnniya dɔ ye min tɛ bataki la, nka a bɛ kɛ ni dɔnni dilan dɔw fɛ minnu bɛ tariku la. Sɔrɔkɛ dɔnnikɛlaw fɛ, olu bɛ wele ko '''hypnose traditionnelle guinéenne'''. 20e siècle kɔfɛ, dɔgɔtɔrɔ wɛrɛw sɔrɔlen bɛ Conakry, Kindia, Labé, Kankan, ni Nzérékoré, minnu bɛ '''hypnose clinique''' kɛ ni dɔnni dilan taabolo caman fɛ minnu bɛ bɔ Uropa ani Amériki.
Hypnose sáhttá juhkat máŋga sortii:
* '''Klinihkalaš hypnose''': Geavahuvvon doavttirin dahje terapehtain buorideami várás, dego bissovašvuođa, áicami, dahje báhkka váldit.
* '''Deavdán hypnose''': Geavahuvvon teatralaš čilgejumiide, gushte publihkka oidná dutnjejumi.
* '''Kognitiiva-affektiva hypnose (KAT)''': Dát lea norskalaš hypnose-metodda, mii ovttastahttá kognitiiva terapija ja hypnose.
* '''Erickson hypnose''': Milton H. Erickson, amerihkálaš psykiáter, álggahii dán metodda, mas geavahuvvo metaphorat ja jearahalit.
* '''Autogeenalaš hypnose''': Iežat hypnosa ráhkadeapmi, dego relaxeren ja jåvkkolaš teavstaga geavahit.
* [[regresjovne hypnose|'''Regresjovne hypnose''']]: Dutnjejupmi ovdalaš ealáhusaid, mii sáhttá leat buorre historjjálaš dutnjejumi dahje terapija várás.


== Fɛn wɛrɛw (Types) ==
== Dutkamuš ==
Hypnose bɛ sɔrɔ fɛn wɛrɛw kan:
Dutkamuš hypnosa birra lea ovdanbukton. '''Neurodutkamuš''' čájeha, ahte hypnosa áigge aktiveret jietnačalbmi ja atten olbmo '''kontrolla''' ja '''duođaštemi'''. Dutkamat čujuhit, ahte hypnose sáhttá veahkehit bissovašvuođa, áicami, ja báhkka váldit. Ruoŧŧelaš ja norskalaš dutkit, dego '''Lars-Erik Unestål''' (Ruoŧŧa) ja '''Arne Hofstad''' (Norgga), leat dahkon dutkama hypnosa birra davviriikkalaš konteavsttas.


* '''Hypnose classique''' : Ye fɛn dɔ ye min bɛ kɛ ni kuma taamasiyɛnw fɛ, ni kɛnɛmakan wɛrɛw fɛ, min bɛ kɛnɛma kɛ fanga di dɔnnikɛla fɛ.
== Geavaheapmi ==
* '''Hypnose ericksonienne''' : Milton Erickson dɔnniya ye. A bɛ kɛ ni kumabɔ wɛrɛw fɛ, ni kɔrɔtɔw fɛ, ka kɛnɛma kɛ ka se ka a yɛrɛ fɛn dɔw sɔrɔ.
Hypnosa geavahit máŋga hámiin:
* '''Hypnose humaniste''' : A bɛ kɛnɛma kɛ ka se ka a yɛrɛ dɔn, ka a yɛrɛ yira, ka kɛlɛ kɛ hakɛ dɔw la ni dɔnnikɛla dɛmɛ bila.
* '''Medicijnalaš geavaheapmi''': Buorideapmi áicami, bissovašvuođa, báhkka váldit, kronihkka bákčasiid, ja kirurgijas analgeasiijan.
* '''Hypnose de régression''' : Ye fɛn dɔ ye min bɛ kɛnɛma kɛ ka taa a ɲɛ na fɔlɔ, ka [[Hypnose de régression|tariku fɔlɔw]] sɔrɔ minnu bɛ banakisɛfɛnw kɛ ɲɛfɛn.
* '''Psykologalaš terapija''': Veahkeheapmi trauma, árvideami, dahje fobiijaid.
* '''Hypnose conversationnelle''' : A bɛ kɛ ni kumabɔ ɲumanw fɛ, ni kɔrɔtɔw fɛ, ka kɛnɛma kɛ fanga di a yɛrɛ ma dɔn.
* '''Iežaskoavdán''' ja '''suorggidahttin''': Relaxeren, suorggidahttin, ja herven ovdamearkka dihte sporta dahje artistta várás.
* '''Auto-hypnose''' : Mɔgɔ bɛ o kɛ a yɛrɛ fɛ, ni a yɛrɛ kɛnɛmakanw fɛ, ka banakisɛfɛnw sɔrɔ walima ka hakilina kɛnɛma kɛ fanga di.
* '''Deavdán''' ja '''teatralaš geavaheapmi''': Čilgejumiide ja publihkka dutnjejumiide.
* '''Historjjálaš dutnjejupmi''': [[regresjovne hypnose|Regresjovne hypnose]] geavahuvvo ovdalaš ealáhusaid dutkamiin.


Guinée na, '''hypnose traditionnelle''' bɛ kɛ ni duguw, ni sɛbɛnniw, ni jinew fɛ, ka kɛnɛma kɛ fanga di ka banakisɛfɛnw bɔ a kɔnɔ.
== Láhka stáhta Norggas ja Ruoŧas ==
=== Norgga ===
Norggas, hypnose lea '''láhka dás''' geavahuvvon medicijnas ja psykologalaš terapijas. Doavttirat ja psykologat, geat geavahit hypnosa, fertejit leat '''registrerejuvvon''' ja leat '''etihkalaš rávvagat'''. '''Deavdán hypnose''' lea lávlegal, muhto ferte leat čilgejupmi ja ii sáhte leat vašálaš. '''Norsk Psykologforening''' ja '''Helsedirektoratet''' dahket rávvagat hypnosa geavaheapmái.


== Dɔnni taabolow (Scientific research) ==
=== Ruoŧa ===
Dɔnnikɛlaw caman bɛ '''hypnose''' dɔnni kɛ duniya fɛ. '''IRM''' (Imagerie par Résonance Magnétique) taabolow fɛ, a yira ko hakilina kɛnɛmakan in bɛ '''cerveau''' (hakili dugukolo) la fɛn wɛrɛw kɛ. A bɛ '''cortex cingulaire antérieur''' la fanga di, o bɛ kɛlɛ kɛ hakɛw la. A bɛ '''réseau du mode par défaut''' (default mode network) la fɛn wɛrɛw kɛ, min bɛ kɛ mɔgɔ bɛ a yɛrɛ dɔn ɲɛ na.
Ruoŧas, hypnose lea '''lávlegal''' ja geavahuvvon medicijnas. '''Socialstyrelsen''' dahke rávvagat ja doavttirat fertejit leat '''specialisererejuvvon''' hypnosa várás. '''Deavdán hypnose''' lea lávlegal, muhto ferte leat čilgejupmi publihkkas. '''Svensk Förening för Klinisk Hypnos''' (SFKH) lea orgána, mii ovddida dutkama ja buorideami hypnosain.


Dɔnnikɛlaw fɛ, hypnose bɛ dɛmɛ don ka banakisɛfɛnw sɔrɔ, ka ɲɛnajɛ kɛ fanga di, ka mɔgɔw dɛmɛ ka siratigɛ lafiɲɛw bɔ a kɔnɔ. '''Hôpital Ignace Deen''' na Conakry, dɔgɔtɔrɔ dɔw bɛ o dɔnni kɛ ni dɔgɔyɔrɔ taabolow fɛ, misali la ka mɔgɔw dɛmɛ ka ɲɛnajɛ kɛ fanga di n'a bɛ ɲɛnajɛ kɛ.
== Kultuvrralaš árvvut ==
Sámi kultuvrras, jåvkkolaš stáhtat leat leamašan oassin '''noaidevuođas''' ja '''duodjis'''. Dát lea namuhuvvon eará sániin, muhto lea dovddus. Davviriikkalaš olbmuin, hypnose sáhttá leat '''gaskaoapmi''' dahje '''epileavttalaš''', danin go dat ii leat nu dovddus. Muhto maŋŋilit, doavttirat ja terapehtat geavahit hypnosa, ja olbmát leat '''áiggut''' dan birra. Media ja populárakultuvrra čilgejumiin, dego TV-prográmmain, sáhttá leat vaikkuheapmi árvvuid birra.


== Baara (Applications) ==
== Dovdomeaddjit praktiseret Norggas ja Ruoŧas ==
Hypnose bɛ baara kɛ fɛn wɛrɛw kan Guinée ani duniya fɛ:
Máŋga davviriikkalaš olbmát leat ovddidan hypnosa:
* '''Arne Hofstad''': Norskalaš doavttir ja hypnosa terapeuta, geat lea dahkon dutkama ja čála hypnosa birra.
* '''Lars-Erie Unestål''': Ruoŧŧelaš psykologa ja hypnosa dutki, geat lea ovddidan '''Kognitiiva-affektiva hypnose (KAT)'''.
* '''Karin Pettersson''': Ruoŧŧelaš klinihkalaš psykologa, geat geavaha hypnosa trauma terapijas.
* '''Per Kristian Hilden''': Norskalaš doavttir ja kirurgija, geat geavaha hypnosa analgeasiijana kirurgijas.
* '''Svensk Förening för Klinisk Hypnos (SFKH)''': Orgána Ruoŧas, mii oahpaha ja sertifisere hypnosa praktiserijiid.


* '''Médecine''' : Ka ɲɛnajɛ kɛ fanga di, ka banakisɛfɛnw sɔrɔ, ka siratigɛ lafiɲɛw bɔ mɔgɔ kɔnɔ, ka sisɛ lafiɲɛw sɔrɔ.
== Geahča maid ==
* '''Psychologie''' : Ka mɔgɔw dɛmɛ ka fɛn wɛrɛw sɔrɔ, ka siratigɛ lafiɲɛw bɔ a kɔnɔ, ka ɲɛdaɲɛnabɔ kɛ fanga di. '''Centre d'Écoute et d'Orientation Psychosociale''' dɔw bɛ Conakry na minnu bɛ hypnose dɔnni kɛ ni dɔnni dilan wɛrɛw fɛ.
* [[regresjovne hypnose]]
* '''Développement personnel''' : Ka mɔgɔw dɛmɛ ka a yɛrɛ fanga sɔrɔ, ka fɔcogo wɛrɛw kɛ, ka kɛlɛ kɛ hakɛw la.
* [[Noaidevuohta]]
* '''Sports''' : Ka tisɛnw dɛmɛ ka a yɛrɛ gɛlɛn, ka hakilina kɛnɛma kɛ fanga di ka se ka baara ɲuman kɛ.
* [[Psykologalaš terapija]]
* '''Éducation''' : Ka kalan kɛ fanga di, ka hakilina kɛnɛma kɛ fanga di ka se ka fɛnw kalan.
* [[Kognitiiva terapija]]
* [[Autogeenalaš relaxeren]]


Guinée na, '''marabuw''' ni '''sɛbɛnnikɛlaw''' bɛ hypnose traditionnelle kɛ ka banakisɛfɛnw sɔrɔ, ka mɔgɔw dɛmɛ ka siratigɛ lafiɲɛw bɔ a kɔnɔ, ka ɲɛnajɛ kɛ fanga di.
[[Category:Hypnose]]
 
[[Category:Psykologiija]]
== Sariya Guinée na (Legal status in Guinea) ==
Guinée na, '''hypnose''' tɛ sariya dɔ fɛ min bɛ a kɛnɛmakan fɔ a ma. Nka, '''hypnothérapeute''' bɛna sɔrɔ ko a ye '''psychologue''' ye walima '''médecin''' ye min bɛ '''Ordre des Médecins de Guinée''' la sɛbɛn. N'a tɛ dɔgɔtɔrɔ ye, a bɛna sariya taabolow dɔw fɛ n'a bɛ mɔgɔw dɔnni kɛ ni banakisɛfɛnw fɛ.
 
'''Ministère de la Santé''' bɛ baara kɛ ka dɔnnikɛlaw camantɔ sɛbɛn ka u baara ɲɛ. '''Hypnose traditionnelle''' bɛ kɛ ni '''chefferie traditionnelle''' dɛmɛ, nka a tɛ sariya dɔ fɛ fɔlɔ. Mɔgɔ bɛna sariya taabolow dɔw fɛ n'a bɛ mɔgɔ wɛrɛ fɛn wɛrɛw kɛ.
 
== Mɔgɔw hakilina (Cultural attitudes) ==
Guinée na, mɔgɔ caman bɛ '''hypnose''' fɛ ka ɲɛ a ma ko fɛn dɔ ye min bɛ bɔ '''tubabuw''' dɔnni na. Mɔgɔ wɛrɛw bɛ a fɛ ka ɲɛ a ma ko a bɛ kɛ ni '''jinew''' fɛ walima ko a ye '''sɛbɛnni''' dɔ ye. '''Marabuw''' fɛ, hypnose traditionnelle ye dɔnni dilan dɔ ye min bɛ kɛ ni dugukolo dɔnni fɛ.
 
Kabilaw fɛ, misali la '''Fula''' kabilaw fɛ, '''Pular''' kan na, a bɛ wele ko "'''henndu ngam'''" (hakilina dɔnni). '''Malinké''' kabilaw fɛ, a bɛ wele ko "'''hakilina dɔnni'''". '''Soussou''' kabilaw fɛ, a bɛ wele ko "'''daɲɛ dɔnni'''". Mɔgɔ caman bɛ a fɛ n'a bɛ kɛ ni dɔnnikɛla dɔ fɛ min bɛ dɔnni dilan taabolo caman dɔn.
 
Conakry, Kindia, Labé, Kankan, ni Nzérékoré, mɔgɔ caman bɛ '''hypnothérapeutes''' dɔnnikɛlaw fɛ, ka taa u fɛ ka banakisɛfɛnw sɔrɔ, ka siratigɛ lafiɲɛw bɔ u kɔnɔ.
 
== Dɔnnikɛlaw sɔrɔlen Guinée na (Notable practitioners from Guinea) ==
* '''Dr. Mamadou Bah''' : Ye '''psychiatre''' ye Conakry na, min bɛ hypnose dɔnni kɛ ni dɔgɔyɔrɔ taabolow fɛ '''Hôpital Ignace Deen''' na.
* '''M'Bemba Camara''' : Ye '''marabout''' ye '''hypnose traditionnelle''' dɔnnikɛla ye Kindia, min bɛ tariku dɔnni dilanw kɛ.
* '''Aïssatou Diallo''' : Ye '''psychologue''' ye min bɛ '''hypnose ericksonienne''' kɛ '''Centre d'Écoute de Matam''' na Conakry.
* '''Sékou Kourouma''' : Ye '''guérisseur traditionnel''' ye Labé na, min bɛ '''hypnose''' kɛ ni '''Fula''' dɔnni dilanw fɛ ka banakisɛfɛnw sɔrɔ.
* '''Fatoumata Binta Barry''' : Ye '''sage-femme''' ye ni '''hypnose''' dɔnnikɛla ye Nzérékoré na, min bɛ o kɛ ka musow dɛmɛ ka ɲɛnajɛ kɛ fanga di kɔnɔnabɔ waati.
 
== Gɛlɛn (See also) ==
* [[Hypnose de régression]]
* [[Psychologie]]
* [[Médecine traditionnelle guinéenne]]
* [[Neuroscience]]
* [[Thérapie]]
 
[[Category:Hypnosis]]
[[Category:Psychology]]

Aktuelle Version vom 1. April 2026, 19:41 Uhr

Hypnose Hypnose lea dutnjemis, gushte olbmáš lea jåvkkolaš stáhtis, mas son gávdná ovdal ektui ja lea herven su ovdal ektui mielas ja vaimos. Dán stáhtis lea vejolaš váldit ovdal ektui dutnjejupmái, mii sáhttá leat buorre deavdánbargguide, medicijnalaš buorideami, dahje historjjálaš dutnjejumi, dego regresjovne hypnose.

Definiserem

Hypnose lea jåvkkolaš ja koncentrerejupmi stáhta, mas persovdna lea herven su ovdamearkka dihte dutnjejumi ja sáhttá váldit ovdii dutnjejumi, mii lea hypnosihtat dahje iežas gaskkas. Dát stáhta hupmat trance. Dutnjejupmi ii leat niegadeapmi, muhto olmmoš lea vielggahallan ja oidno dutnjejumi. Hypnose sáhttá leat autogeenalaš (iežat dahkamin), heterogeenalaš (eará olmmoš dahkamin), dahje deavdánbarggus leamaš.

Historjjá

Máilmmi historjjá

Hypnose historjjá lea guhkes. Boares kultuvrrat, dego Egypta, Greika ja India, ledje šamánahtat ja noaidit geat geavahit jåvkkolaš rituálaid buorideami várás. 18. centurii álggus Franz Mesmer, nuortariikkalaš doavttir, álggahii mesmerisma, mii lei vuođđu hypnosa dutkamiidda. 19. centurii James Braid, skotlándalaš kirurgi, nammadit dán fenomenna "hypnose" ja álggahii dutkama hypnosa moderne dáfus.

Lokaala historjjá Sámis ja Davviriikkain

Sámi kultuvrras leat leamašan guovtti geardde dušše noaiddit ja šamánahtat, geat geavahit jåvkkolaš teavstagaid, dego joiken ja drumbbuid, giektaga ráhkadit ja buoridit. Dát lea hypnosa lágán fenomen, muhto namuhuvvon eará sániin. Davviriikkalaš doavttirat 19. ja 20. centurii, dego ruoŧŧelaš doavttir Otto Wetterstrand, ledje hypnosa ovddideaddjit medicijnas. Norggas, hypnose lei geavahuvvon psykiatrijas ja kirurgijas 1900-logu álgus, muhto maŋŋil dat ii lean nu dovddus.

Sorte

Hypnose sáhttá juhkat máŋga sortii:

  • Klinihkalaš hypnose: Geavahuvvon doavttirin dahje terapehtain buorideami várás, dego bissovašvuođa, áicami, dahje báhkka váldit.
  • Deavdán hypnose: Geavahuvvon teatralaš čilgejumiide, gushte publihkka oidná dutnjejumi.
  • Kognitiiva-affektiva hypnose (KAT): Dát lea norskalaš hypnose-metodda, mii ovttastahttá kognitiiva terapija ja hypnose.
  • Erickson hypnose: Milton H. Erickson, amerihkálaš psykiáter, álggahii dán metodda, mas geavahuvvo metaphorat ja jearahalit.
  • Autogeenalaš hypnose: Iežat hypnosa ráhkadeapmi, dego relaxeren ja jåvkkolaš teavstaga geavahit.
  • Regresjovne hypnose: Dutnjejupmi ovdalaš ealáhusaid, mii sáhttá leat buorre historjjálaš dutnjejumi dahje terapija várás.

Dutkamuš

Dutkamuš hypnosa birra lea ovdanbukton. Neurodutkamuš čájeha, ahte hypnosa áigge aktiveret jietnačalbmi ja atten olbmo kontrolla ja duođaštemi. Dutkamat čujuhit, ahte hypnose sáhttá veahkehit bissovašvuođa, áicami, ja báhkka váldit. Ruoŧŧelaš ja norskalaš dutkit, dego Lars-Erik Unestål (Ruoŧŧa) ja Arne Hofstad (Norgga), leat dahkon dutkama hypnosa birra davviriikkalaš konteavsttas.

Geavaheapmi

Hypnosa geavahit máŋga hámiin:

  • Medicijnalaš geavaheapmi: Buorideapmi áicami, bissovašvuođa, báhkka váldit, kronihkka bákčasiid, ja kirurgijas analgeasiijan.
  • Psykologalaš terapija: Veahkeheapmi trauma, árvideami, dahje fobiijaid.
  • Iežaskoavdán ja suorggidahttin: Relaxeren, suorggidahttin, ja herven ovdamearkka dihte sporta dahje artistta várás.
  • Deavdán ja teatralaš geavaheapmi: Čilgejumiide ja publihkka dutnjejumiide.
  • Historjjálaš dutnjejupmi: Regresjovne hypnose geavahuvvo ovdalaš ealáhusaid dutkamiin.

Láhka stáhta Norggas ja Ruoŧas

Norgga

Norggas, hypnose lea láhka dás geavahuvvon medicijnas ja psykologalaš terapijas. Doavttirat ja psykologat, geat geavahit hypnosa, fertejit leat registrerejuvvon ja leat etihkalaš rávvagat. Deavdán hypnose lea lávlegal, muhto ferte leat čilgejupmi ja ii sáhte leat vašálaš. Norsk Psykologforening ja Helsedirektoratet dahket rávvagat hypnosa geavaheapmái.

Ruoŧa

Ruoŧas, hypnose lea lávlegal ja geavahuvvon medicijnas. Socialstyrelsen dahke rávvagat ja doavttirat fertejit leat specialisererejuvvon hypnosa várás. Deavdán hypnose lea lávlegal, muhto ferte leat čilgejupmi publihkkas. Svensk Förening för Klinisk Hypnos (SFKH) lea orgána, mii ovddida dutkama ja buorideami hypnosain.

Kultuvrralaš árvvut

Sámi kultuvrras, jåvkkolaš stáhtat leat leamašan oassin noaidevuođas ja duodjis. Dát lea namuhuvvon eará sániin, muhto lea dovddus. Davviriikkalaš olbmuin, hypnose sáhttá leat gaskaoapmi dahje epileavttalaš, danin go dat ii leat nu dovddus. Muhto maŋŋilit, doavttirat ja terapehtat geavahit hypnosa, ja olbmát leat áiggut dan birra. Media ja populárakultuvrra čilgejumiin, dego TV-prográmmain, sáhttá leat vaikkuheapmi árvvuid birra.

Dovdomeaddjit praktiseret Norggas ja Ruoŧas

Máŋga davviriikkalaš olbmát leat ovddidan hypnosa:

  • Arne Hofstad: Norskalaš doavttir ja hypnosa terapeuta, geat lea dahkon dutkama ja čála hypnosa birra.
  • Lars-Erie Unestål: Ruoŧŧelaš psykologa ja hypnosa dutki, geat lea ovddidan Kognitiiva-affektiva hypnose (KAT).
  • Karin Pettersson: Ruoŧŧelaš klinihkalaš psykologa, geat geavaha hypnosa trauma terapijas.
  • Per Kristian Hilden: Norskalaš doavttir ja kirurgija, geat geavaha hypnosa analgeasiijana kirurgijas.
  • Svensk Förening för Klinisk Hypnos (SFKH): Orgána Ruoŧas, mii oahpaha ja sertifisere hypnosa praktiserijiid.

Geahča maid