Hypnose: Unterschied zwischen den Versionen

Aus Reincarnatiopedia
Bot: Created Hypnosis article in Susu
Bot: Created Hypnosis article in North Frisian
Zeile 1: Zeile 1:
'''Hypnose''' ('''Hypnotisme''' ti) ye hakilina la kɛnɛma dɔnniya dɔ ye min bɛ sɔrɔ ni hakilina kɛnɛma dɔnnikɛla dɔ fɛ, min bɛ kɛ ni hakilina kɛnɛmakan dɔw fɛ walima ni dɔnni dilan dɔw fɛ, walima ni fɛn dɔw fɛ minnu bɛ wele ko '''suggestion'''. O kɛnɛmakan in bɛ dɛmɛ don hakilina kɛnɛma kɔnɔ, ka kɛnɛma kɛ fɛn wɛrɛw la, ka hakilina kɛnɛma kɛ fanga caman di, ka kɛlɛ fɔlɔ kɛ hakɛ dɔw la. O bɛ sɔrɔ a bɛ wele ko '''trance hypnotique''' ye Susu kan na.
'''Hypnosis''' (faan ualgreks ὕπνος ''hýpnos'', „slaap“) as en stant faan fokused atenksjoon, hööch suggestibiliiteet an fergrateret fantasii, diar uun a psüchologii an medesiin üs terapeutisk werksteed brükt woort. Uun Sjiisklun an uk uun a Nuurdfresk regiunen woort hypnosis üs en seriöös metood faan komplementäärmedesiin an psüchotherapii seed.


== Dɔnko (Definition) ==
== Definitsioon ==
'''Hypnose''' ye fɛɛrɛ hakilina kɛnɛma dɔ ye min bɛ kɛ ni hakilina kɛnɛmakan dɔw fɛ, min bɛ kɛnɛma kɛ fanga di ka se ka a yɛrɛ yira, ka a yɛrɛ dɔn, ka kɛlɛ kɛ hakɛ dɔw la. O kɛnɛmakan in tɛ kɛnɛma kɛ minɛn, nka a bɛ kɛnɛma kɛ ka se ka kɛlɛ kɛ fɛn wɛrɛw la. '''Hypnothérapeute''' (dɔnnikɛla) bɛ kɛnɛma dɔn, ka kɛnɛmakan dilan a ma, ka '''suggestions''' di a ma, olu bɛ dɛmɛ don ka fɛn wɛrɛw kɛ, i n'a fɔ ka banakisɛfɛnw sɔrɔ, ka siratigɛ lafiɲɛw bɔ a kɔnɔ, walima ka ɲɛdaɲɛnabɔ kɛ fanga di.
Hypnosis as '''en natüürelk stant faan atenksjoon''' an ei en slaap of bewustloshaid. Di hypnotiisk stant woort uk üs trance betiakent, huar di persöönelk fokus so stark üüb en ään saak of ütjsaag (suggestioon) riichtet as, dat öler atenksjoons- of wahrnemangsprosessen temelk turagluun. Uun a Nuurdfresk spriakwiis küd am diarför uk „düüwentrünj“ of „deep atenksjoon“ sai. A wichtagst eegenskap as a suggestibiliiteet, det mentool iinrachtang tu feranrangin, wat uun di stant mögelk woort. En profesionel hypnotiseur, diar uun Sjiisklun üüb en medesiinisk of psücholoogisk grünjlaag werket, leeder di klant (of prooband) uun di stant an brükt suggestioonen, am feranrangin tu stümulen.


Susudamuni na, fɛn o fɛn in bɛ wele ko "'''hakilina dɔnni'''" walima "'''daɲɛ dɔnni'''". A bɛ fɔ ko hakilina tɛ minɛn, nka a bɛ kɛnɛma kɛ ka se ka a yɛrɛ fɛn wɛrɛw fɛ. A bɛ kɛ ni dɔnnikɛla dɔ fɛ min bɛ wele ko '''hypnotiseur'''.
== Histoorie ==
=== Globool histoorie ===
A iarst spöören faan hypnotisk praktiiken san uun a kultuuren faan a ualgreken an a egüpten tu finjen, huar slaaptempeln (Asklepieia) för heelkünjen brükt wurd. A modern hypnosis begand mä Franz Anton Mesmer (1734–1815) uun't 18. juarhunert, diar mä sin „tiarisk magnetismus“ (Mesmerismus) werket. James Braid (1795–1860), en skots dokter, neemd at iarst „hypnotism“ an skreew di neuropsücholoogisk grünjlaag. Sigmund Freud brükt hypnosis iarst, eer hi a psykoanaalüüs ütjwerket. Uun't 20. juarhunert wiar Milton H. Erickson (1901–1980) beslüsag, diar a nei, indirekt an persöönelk maaget hypnoterapii ütjwerket, wat daalang a standard uun a terapii as.


== Tariku (History) ==
=== Lokool histoorie uun Sjiisklun an Nuurdfresklun ===
=== Duniya na (Global) ===
Uun Sjiisklun wiar hypnosis lung tidj üüs kwakdokterei uunsen. Efter a Naist Wäältkrich wurd at faan doktern üüs Johannes Heinrich Schultz (üübwenangsterapii) an psücholoogen weder ütjwerket. Uun a 1970er juaren wurd hypnosis uun Sjiisklun üüs terapeutisk metood amfangend anerkäänd. Uun a Nuurdfresk regiunen wiar at brük faan suggestiif metooden uun a folkmedesiin bekäänd, t.b. bi't „Wäärkheelen“ of bi ruarhaidstechniken faan a Seelter fresken. Daalang jaft at uun Schleswig-Holstian föl kursen an fertreedangen faan a '''[[Deutsche Gesellschaft für Hypnose und Hypnotherapie e.V. (DGH)]]''', diar uk uun Flensborag, Hüsem an Haliiglun aktiv as. Uun a regiun werket uk a '''Milton Erickson Gesellschaft für klinische Hypnose (M.E.G.)''' mä fertreedangen uun Nuurdsjiisklun.
Dɔnniyɔrɔ caman fɛ, '''hypnose''' ye fɛn kɔnɔna dɔ ye. Misali la, '''Mésopotamie''' kɔrɔfɛla dɔw fɛ, walima '''Grèce antique''' na, walima '''Égypte ancienne''' na, marabuw ni sɛbɛnnikɛlaw bɛ kɛnɛmakan wɛrɛw kɛ ka hakilina kɛnɛma kɛ fanga di. '''Franz Mesmer''', min bɛ wele ko '''mesmérisme''' ye, o ye fɛn dɔ kɛ 18e siècle na min ye hypnose dɔnniya ɲɛsinna taabolo kɔnɔ. 19e siècle na, '''James Braid''' ye dɔgɔtɔrɔ dɔ ye min ye '''hypnose''' tɔgɔ sɔrɔ ka ɲɛsin a ma dɔnniyɔrɔ la. 20e siècle na, '''Milton Erickson''' ye fɛɛrɛ wɛrɛw dabɔ hypnose kɛnɛmakan na.


=== Guinée na (Local) ===
== Tiaken ==
Guinée na, fɛn o fɛn in tɛ tariku kura ye. '''Fula''' dɔnni na, '''Soussou''' dɔnni na, '''Malinké''' dɔnni na, ni mɔgɔ caman fɛ, '''marabuw''' ni '''sɛbɛnnikɛlaw''' bɛ kɛnɛmakan wɛrɛw kɛ minnu bɛ wele ko "'''dallilaw'''" walima "'''sirati dilanw'''". O kɛnɛmakan in bɛ kɛ ni duw, ni duguw, ni sɛbɛnniw, ni jinew fɛ, ka kɛnɛma kɛ fanga di ka banakisɛfɛnw bɔ a kɔnɔ. O ye hypnose dɔnniya dɔ ye min tɛ bataki la, nka a bɛ kɛ ni dɔnni dilan dɔw fɛ minnu bɛ tariku la. Sɔrɔkɛ dɔnnikɛlaw fɛ, olu bɛ wele ko '''hypnose traditionnelle guinéenne'''. 20e siècle kɔfɛ, dɔgɔtɔrɔ wɛrɛw sɔrɔlen bɛ Conakry, Kindia, Labé, Kankan, ni Nzérékoré, minnu bɛ '''hypnose clinique''' kɛ ni dɔnni dilan taabolo caman fɛ minnu bɛ bɔ Uropa ani Amériki.
Hypnosis woort uun ferskeelen konteksten brükt. A wichtagsten tiaken san:
* '''Klinisk Hypnoterapii:''' Brükt faan psüchotherapeuten an doktern tu't behanneln faan angster, depresioonen, smerten, sloopstörungen an verslaawangen. Uk bi't '''[[Regressioonshypnose]]''' woort di klant tu ualaagen tidjpunten feerd, am traumas of konflikten tu bewerkin.
* '''Medisiinisk Hypnosis:''' Uun a suurgerii (hypnosid) of bi kankerpatienten tu't reduktsioon faan siidweer an angst.
* '''Psücholoogisk Hypnoterapii:''' Üüs dial faan en psüchotherapii, t.b. uun a ferheelens- of deepenspsücholoogii.
* '''Ego-stäärkin-Hypnosis:''' Tu't ferbeedrin faan leistangen, t.b. uun a sport (mentool trainin) of bi't spreekin föör en publikum.
* '''Show-Hypnosis:''' Üüs onerhualang uun teooter of bi evenemangen, huar at ei am terapii, man am at effekt gungt. Diar san uun Sjiisklun strik regeln för.


== Fɛn wɛrɛw (Types) ==
== Wedenskapelk forsknin ==
Hypnose bɛ sɔrɔ fɛn wɛrɛw kan:
A wedenskapelk forsknin tu hypnosis as uun Sjiisklun stark, fööraal uun a neurowedenskapen. Institutsioonen so üüs dat '''Max-Planck-Institut für Kognitions- und Neurowissenschaften''' uun Leipzig of dat '''Universitätsklinikum Tübingen''' forsk bi fMRI-studien, hü di harn uun trance werket. At wiset, dat uun di hypnotiisk stant a aktiwiiteet faan brainregioonen (t.b. det dorsolateral prefrontal cortex) feranert, wat a kontrool auer atenksjoon an suggestioon ferkläärt. Üüb det grünjlaag as hypnosis üüs terapeutisk metood faan a wichtagst profesionel selskapen, so üüs a '''Deutsche Gesellschaft für Psychosomatische Medizin und Ärztliche Psychotherapie (DGPM)''', anerkäänd. At gongt ei am „magii“, man am en natüürelk, neurobioloogisk begrünjet prosess.


* '''Hypnose classique''' : Ye fɛn dɔ ye min bɛ kɛ ni kuma taamasiyɛnw fɛ, ni kɛnɛmakan wɛrɛw fɛ, min bɛ kɛnɛma kɛ fanga di dɔnnikɛla fɛ.
== Anwenangen ==
* '''Hypnose ericksonienne''' : Milton Erickson dɔnniya ye. A bɛ kɛ ni kumabɔ wɛrɛw fɛ, ni kɔrɔtɔw fɛ, ka kɛnɛma kɛ ka se ka a yɛrɛ fɛn dɔw sɔrɔ.
Uun Sjiisklun woort hypnosis fööraal uun fölag gebiiten brükt:
* '''Hypnose humaniste''' : A bɛ kɛnɛma kɛ ka se ka a yɛrɛ dɔn, ka a yɛrɛ yira, ka kɛlɛ kɛ hakɛ dɔw la ni dɔnnikɛla dɛmɛ bila.
* '''Psüchosoomaatik:''' Behanneln faan kroonisk smerten, tinnitus, irritable bowel syndrome (IBS).
* '''Hypnose de régression''' : Ye fɛn dɔ ye min bɛ kɛnɛma kɛ ka taa a ɲɛ na fɔlɔ, ka [[Hypnose de régression|tariku fɔlɔw]] sɔrɔ minnu bɛ banakisɛfɛnw kɛ ɲɛfɛn.
* '''Psüchiatrii:''' Bi posttraumatisk stressstörung (PTBS), fobiin, depresioonen an verslaawangen (rookin, alkohol).
* '''Hypnose conversationnelle''' : A bɛ kɛ ni kumabɔ ɲumanw fɛ, ni kɔrɔtɔw fɛ, ka kɛnɛma kɛ fanga di a yɛrɛ ma dɔn.
* '''Günaakologii:''' Geboortsföörbereiin (hypnobirthing), reduktsioon faan angster för suurgerin.
* '''Auto-hypnose''' : Mɔgɔ bɛ o kɛ a yɛrɛ fɛ, ni a yɛrɛ kɛnɛmakanw fɛ, ka banakisɛfɛnw sɔrɔ walima ka hakilina kɛnɛma kɛ fanga di.
* '''Diaknostik:''' Üüs dial faan psücholoogisk testin.
* '''Breedin:''' Mentool trainin faan atleten, ferbetrin faan koncentratsioon bi skölern of studen.
Uun a Nuurdfresk regiunen jaft at daalang föl kursen för stresmaanagment of roowhaidstechniken, diar hypnotisk elementen brük.


Guinée na, '''hypnose traditionnelle''' bɛ kɛ ni duguw, ni sɛbɛnniw, ni jinew fɛ, ka kɛnɛma kɛ fanga di ka banakisɛfɛnw bɔ a kɔnɔ.
== Lagelk status uun Sjiisklun ==
Hypnosis üüs terapeutisk of medesiinisk behanneln as uun Sjiisklun strik regelt. Bluat lüüd mä en '''stootelk anerkänd ütjbildang''' (t.b. doktern, psücholoogisk psüchotherapeuten, heelpraktikern mä staatk prüüwin) dürfen klinisk hypnoterapii üübo. A ütjbildangen faan a DGH of M.E.G. san üüs kwalifitsiaret anerkäänd. Show-hypnosis as ferbaden för jongen oner 14 juar an mut för jongen oner 18 juar bluat mä skraftelk tuustemin faan a ualer. A '''Berufsverband Deutscher Psychologinnen und Psychologen (BDP)''' an a '''Bundesärztekammer''' haa riichtlinjen för a brük. En grat ferskeel as diarför tesken terapeutisk hypnosis an onerhualangshypnosis tu maagin.


== Dɔnni taabolow (Scientific research) ==
== Kultureel instelin ==
Dɔnnikɛlaw caman bɛ '''hypnose''' dɔnni kɛ duniya fɛ. '''IRM''' (Imagerie par Résonance Magnétique) taabolow fɛ, a yira ko hakilina kɛnɛmakan in bɛ '''cerveau''' (hakili dugukolo) la fɛn wɛrɛw kɛ. A bɛ '''cortex cingulaire antérieur''' la fanga di, o bɛ kɛlɛ kɛ hakɛw la. A bɛ '''réseau du mode par défaut''' (default mode network) la fɛn wɛrɛw kɛ, min bɛ kɛ mɔgɔ bɛ a yɛrɛ dɔn ɲɛ na.
Uun Sjiisklun as hypnosis daalang üüs seriöös, komplementäär metood uunsen, man jaft noch föl foorurdialen. Uun a Nuurdfresk regiunen, huar a mental heelkünst faan a folkmedesiin (t.b. „Beten un Binnen“) noch bekäänd as, woort at brük faan suggestiif metooden ofer üüs natüürelk uunsen. Uun a stääden so üüs Hamborag of Kiel as hypnosis üüs deel faan a modern leewensstil akseptiert. Uun a miat woort at uk faan a gesetskrankenküren üüs „Hilfsmittel“ bi kroonisk siidjukhaiden betolet. Uun a media (t.b. uun sjiisk fernseesendungen) woort hypnosis oober uk noch föl üüs spektakel brükt, wat tu ferwirrin tuup mä a terapeutisk brük feerd.


Dɔnnikɛlaw fɛ, hypnose bɛ dɛmɛ don ka banakisɛfɛnw sɔrɔ, ka ɲɛnajɛ kɛ fanga di, ka mɔgɔw dɛmɛ ka siratigɛ lafiɲɛw bɔ a kɔnɔ. '''Hôpital Ignace Deen''' na Conakry, dɔgɔtɔrɔ dɔw bɛ o dɔnni kɛ ni dɔgɔyɔrɔ taabolow fɛ, misali la ka mɔgɔw dɛmɛ ka ɲɛnajɛ kɛ fanga di n'a bɛ ɲɛnajɛ kɛ.
== Bekäänd praktiikern faan Sjiisklun ==
* '''Prof. Dr. Dirk Revenstorf:''' Psücholoog an hypnosisforsker faan de Universität Tübingen, iar president faan a DGH.
* '''Dr. Wolfgang Lenk:''' Dokter an psychotherapeut uun Hamborag, wichtag fertreeder faan a klinisk hypnosis uun Nuurdsjiisklun.
* '''Gunther Schmidt:''' Dokter an psychotherapeut, direkter faan dat Milton Erickson Institut Heidelberg.
* '''Johannes Heinrich Schultz:''' Sjiisk neuroloog an psüchiiater, skreew a „autogen Training“, en faan hypnosis beinflöödet metood.
* '''Lüüd uun a Nuurdfresk regiun:''' Föl psücholoogisk psüchotherapeuten an heelpraktikern uun Flensborag, oner Eiderstedt an uun a Geest ööw hal hipnosis uun önjt praktiik.


== Baara (Applications) ==
== Luke uk diar ==
Hypnose bɛ baara kɛ fɛn wɛrɛw kan Guinée ani duniya fɛ:
* [[Psüchotherapii]]
 
* [[Autogen Training]]
* '''Médecine''' : Ka ɲɛnajɛ kɛ fanga di, ka banakisɛfɛnw sɔrɔ, ka siratigɛ lafiɲɛw bɔ mɔgɔ kɔnɔ, ka sisɛ lafiɲɛw sɔrɔ.
* [[Regressioonshypnose]]
* '''Psychologie''' : Ka mɔgɔw dɛmɛ ka fɛn wɛrɛw sɔrɔ, ka siratigɛ lafiɲɛw bɔ a kɔnɔ, ka ɲɛdaɲɛnabɔ kɛ fanga di. '''Centre d'Écoute et d'Orientation Psychosociale''' dɔw bɛ Conakry na minnu bɛ hypnose dɔnni kɛ ni dɔnni dilan wɛrɛw fɛ.
* [[Suggestioon]]
* '''Développement personnel''' : Ka mɔgɔw dɛmɛ ka a yɛrɛ fanga sɔrɔ, ka fɔcogo wɛrɛw kɛ, ka kɛlɛ kɛ hakɛw la.
* [[Milton H. Erickson]]
* '''Sports''' : Ka tisɛnw dɛmɛ ka a yɛrɛ gɛlɛn, ka hakilina kɛnɛma kɛ fanga di ka se ka baara ɲuman kɛ.
* [[Deutsche Gesellschaft für Hypnose und Hypnotherapie]]
* '''Éducation''' : Ka kalan kɛ fanga di, ka hakilina kɛnɛma kɛ fanga di ka se ka fɛnw kalan.
 
Guinée na, '''marabuw''' ni '''sɛbɛnnikɛlaw''' bɛ hypnose traditionnelle kɛ ka banakisɛfɛnw sɔrɔ, ka mɔgɔw dɛmɛ ka siratigɛ lafiɲɛw bɔ a kɔnɔ, ka ɲɛnajɛ kɛ fanga di.
 
== Sariya Guinée na (Legal status in Guinea) ==
Guinée na, '''hypnose''' tɛ sariya dɔ fɛ min bɛ a kɛnɛmakan fɔ a ma. Nka, '''hypnothérapeute''' bɛna sɔrɔ ko a ye '''psychologue''' ye walima '''médecin''' ye min bɛ '''Ordre des Médecins de Guinée''' la sɛbɛn. N'a tɛ dɔgɔtɔrɔ ye, a bɛna sariya taabolow dɔw fɛ n'a bɛ mɔgɔw dɔnni kɛ ni banakisɛfɛnw fɛ.
 
'''Ministère de la Santé''' bɛ baara kɛ ka dɔnnikɛlaw camantɔ sɛbɛn ka u baara ɲɛ. '''Hypnose traditionnelle''' bɛ kɛ ni '''chefferie traditionnelle''' dɛmɛ, nka a tɛ sariya dɔ fɛ fɔlɔ. Mɔgɔ bɛna sariya taabolow dɔw fɛ n'a bɛ mɔgɔ wɛrɛ fɛn wɛrɛw kɛ.
 
== Mɔgɔw hakilina (Cultural attitudes) ==
Guinée na, mɔgɔ caman bɛ '''hypnose''' fɛ ka ɲɛ a ma ko fɛn dɔ ye min bɛ bɔ '''tubabuw''' dɔnni na. Mɔgɔ wɛrɛw bɛ a fɛ ka ɲɛ a ma ko a bɛ kɛ ni '''jinew''' fɛ walima ko a ye '''sɛbɛnni''' dɔ ye. '''Marabuw''' fɛ, hypnose traditionnelle ye dɔnni dilan dɔ ye min bɛ kɛ ni dugukolo dɔnni fɛ.
 
Kabilaw fɛ, misali la '''Fula''' kabilaw fɛ, '''Pular''' kan na, a bɛ wele ko "'''henndu ngam'''" (hakilina dɔnni). '''Malinké''' kabilaw fɛ, a bɛ wele ko "'''hakilina dɔnni'''". '''Soussou''' kabilaw fɛ, a bɛ wele ko "'''daɲɛ dɔnni'''". Mɔgɔ caman bɛ a fɛ n'a bɛ kɛ ni dɔnnikɛla dɔ fɛ min bɛ dɔnni dilan taabolo caman dɔn.
 
Conakry, Kindia, Labé, Kankan, ni Nzérékoré, mɔgɔ caman bɛ '''hypnothérapeutes''' dɔnnikɛlaw fɛ, ka taa u fɛ ka banakisɛfɛnw sɔrɔ, ka siratigɛ lafiɲɛw bɔ u kɔnɔ.
 
== Dɔnnikɛlaw sɔrɔlen Guinée na (Notable practitioners from Guinea) ==
* '''Dr. Mamadou Bah''' : Ye '''psychiatre''' ye Conakry na, min bɛ hypnose dɔnni kɛ ni dɔgɔyɔrɔ taabolow fɛ '''Hôpital Ignace Deen''' na.
* '''M'Bemba Camara''' : Ye '''marabout''' ye '''hypnose traditionnelle''' dɔnnikɛla ye Kindia, min bɛ tariku dɔnni dilanw kɛ.
* '''Aïssatou Diallo''' : Ye '''psychologue''' ye min bɛ '''hypnose ericksonienne''' kɛ '''Centre d'Écoute de Matam''' na Conakry.
* '''Sékou Kourouma''' : Ye '''guérisseur traditionnel''' ye Labé na, min bɛ '''hypnose''' kɛ ni '''Fula''' dɔnni dilanw fɛ ka banakisɛfɛnw sɔrɔ.
* '''Fatoumata Binta Barry''' : Ye '''sage-femme''' ye ni '''hypnose''' dɔnnikɛla ye Nzérékoré na, min bɛ o kɛ ka musow dɛmɛ ka ɲɛnajɛ kɛ fanga di kɔnɔnabɔ waati.
 
== Gɛlɛn (See also) ==
* [[Hypnose de régression]]
* [[Psychologie]]
* [[Médecine traditionnelle guinéenne]]
* [[Neuroscience]]
* [[Thérapie]]


[[Category:Hypnosis]]
[[Category:Hypnosis]]
[[Category:Psychology]]
[[Category:Psychology]]

Version vom 1. April 2026, 16:33 Uhr

Hypnosis (faan ualgreks ὕπνος hýpnos, „slaap“) as en stant faan fokused atenksjoon, hööch suggestibiliiteet an fergrateret fantasii, diar uun a psüchologii an medesiin üs terapeutisk werksteed brükt woort. Uun Sjiisklun an uk uun a Nuurdfresk regiunen woort hypnosis üs en seriöös metood faan komplementäärmedesiin an psüchotherapii seed.

Definitsioon

Hypnosis as en natüürelk stant faan atenksjoon an ei en slaap of bewustloshaid. Di hypnotiisk stant woort uk üs trance betiakent, huar di persöönelk fokus so stark üüb en ään saak of ütjsaag (suggestioon) riichtet as, dat öler atenksjoons- of wahrnemangsprosessen temelk turagluun. Uun a Nuurdfresk spriakwiis küd am diarför uk „düüwentrünj“ of „deep atenksjoon“ sai. A wichtagst eegenskap as a suggestibiliiteet, det mentool iinrachtang tu feranrangin, wat uun di stant mögelk woort. En profesionel hypnotiseur, diar uun Sjiisklun üüb en medesiinisk of psücholoogisk grünjlaag werket, leeder di klant (of prooband) uun di stant an brükt suggestioonen, am feranrangin tu stümulen.

Histoorie

Globool histoorie

A iarst spöören faan hypnotisk praktiiken san uun a kultuuren faan a ualgreken an a egüpten tu finjen, huar slaaptempeln (Asklepieia) för heelkünjen brükt wurd. A modern hypnosis begand mä Franz Anton Mesmer (1734–1815) uun't 18. juarhunert, diar mä sin „tiarisk magnetismus“ (Mesmerismus) werket. James Braid (1795–1860), en skots dokter, neemd at iarst „hypnotism“ an skreew di neuropsücholoogisk grünjlaag. Sigmund Freud brükt hypnosis iarst, eer hi a psykoanaalüüs ütjwerket. Uun't 20. juarhunert wiar Milton H. Erickson (1901–1980) beslüsag, diar a nei, indirekt an persöönelk maaget hypnoterapii ütjwerket, wat daalang a standard uun a terapii as.

Lokool histoorie uun Sjiisklun an Nuurdfresklun

Uun Sjiisklun wiar hypnosis lung tidj üüs kwakdokterei uunsen. Efter a Naist Wäältkrich wurd at faan doktern üüs Johannes Heinrich Schultz (üübwenangsterapii) an psücholoogen weder ütjwerket. Uun a 1970er juaren wurd hypnosis uun Sjiisklun üüs terapeutisk metood amfangend anerkäänd. Uun a Nuurdfresk regiunen wiar at brük faan suggestiif metooden uun a folkmedesiin bekäänd, t.b. bi't „Wäärkheelen“ of bi ruarhaidstechniken faan a Seelter fresken. Daalang jaft at uun Schleswig-Holstian föl kursen an fertreedangen faan a Deutsche Gesellschaft für Hypnose und Hypnotherapie e.V. (DGH), diar uk uun Flensborag, Hüsem an Haliiglun aktiv as. Uun a regiun werket uk a Milton Erickson Gesellschaft für klinische Hypnose (M.E.G.) mä fertreedangen uun Nuurdsjiisklun.

Tiaken

Hypnosis woort uun ferskeelen konteksten brükt. A wichtagsten tiaken san:

  • Klinisk Hypnoterapii: Brükt faan psüchotherapeuten an doktern tu't behanneln faan angster, depresioonen, smerten, sloopstörungen an verslaawangen. Uk bi't Regressioonshypnose woort di klant tu ualaagen tidjpunten feerd, am traumas of konflikten tu bewerkin.
  • Medisiinisk Hypnosis: Uun a suurgerii (hypnosid) of bi kankerpatienten tu't reduktsioon faan siidweer an angst.
  • Psücholoogisk Hypnoterapii: Üüs dial faan en psüchotherapii, t.b. uun a ferheelens- of deepenspsücholoogii.
  • Ego-stäärkin-Hypnosis: Tu't ferbeedrin faan leistangen, t.b. uun a sport (mentool trainin) of bi't spreekin föör en publikum.
  • Show-Hypnosis: Üüs onerhualang uun teooter of bi evenemangen, huar at ei am terapii, man am at effekt gungt. Diar san uun Sjiisklun strik regeln för.

Wedenskapelk forsknin

A wedenskapelk forsknin tu hypnosis as uun Sjiisklun stark, fööraal uun a neurowedenskapen. Institutsioonen so üüs dat Max-Planck-Institut für Kognitions- und Neurowissenschaften uun Leipzig of dat Universitätsklinikum Tübingen forsk bi fMRI-studien, hü di harn uun trance werket. At wiset, dat uun di hypnotiisk stant a aktiwiiteet faan brainregioonen (t.b. det dorsolateral prefrontal cortex) feranert, wat a kontrool auer atenksjoon an suggestioon ferkläärt. Üüb det grünjlaag as hypnosis üüs terapeutisk metood faan a wichtagst profesionel selskapen, so üüs a Deutsche Gesellschaft für Psychosomatische Medizin und Ärztliche Psychotherapie (DGPM), anerkäänd. At gongt ei am „magii“, man am en natüürelk, neurobioloogisk begrünjet prosess.

Anwenangen

Uun Sjiisklun woort hypnosis fööraal uun fölag gebiiten brükt:

  • Psüchosoomaatik: Behanneln faan kroonisk smerten, tinnitus, irritable bowel syndrome (IBS).
  • Psüchiatrii: Bi posttraumatisk stressstörung (PTBS), fobiin, depresioonen an verslaawangen (rookin, alkohol).
  • Günaakologii: Geboortsföörbereiin (hypnobirthing), reduktsioon faan angster för suurgerin.
  • Diaknostik: Üüs dial faan psücholoogisk testin.
  • Breedin: Mentool trainin faan atleten, ferbetrin faan koncentratsioon bi skölern of studen.

Uun a Nuurdfresk regiunen jaft at daalang föl kursen för stresmaanagment of roowhaidstechniken, diar hypnotisk elementen brük.

Lagelk status uun Sjiisklun

Hypnosis üüs terapeutisk of medesiinisk behanneln as uun Sjiisklun strik regelt. Bluat lüüd mä en stootelk anerkänd ütjbildang (t.b. doktern, psücholoogisk psüchotherapeuten, heelpraktikern mä staatk prüüwin) dürfen klinisk hypnoterapii üübo. A ütjbildangen faan a DGH of M.E.G. san üüs kwalifitsiaret anerkäänd. Show-hypnosis as ferbaden för jongen oner 14 juar an mut för jongen oner 18 juar bluat mä skraftelk tuustemin faan a ualer. A Berufsverband Deutscher Psychologinnen und Psychologen (BDP) an a Bundesärztekammer haa riichtlinjen för a brük. En grat ferskeel as diarför tesken terapeutisk hypnosis an onerhualangshypnosis tu maagin.

Kultureel instelin

Uun Sjiisklun as hypnosis daalang üüs seriöös, komplementäär metood uunsen, man jaft noch föl foorurdialen. Uun a Nuurdfresk regiunen, huar a mental heelkünst faan a folkmedesiin (t.b. „Beten un Binnen“) noch bekäänd as, woort at brük faan suggestiif metooden ofer üüs natüürelk uunsen. Uun a stääden so üüs Hamborag of Kiel as hypnosis üüs deel faan a modern leewensstil akseptiert. Uun a miat woort at uk faan a gesetskrankenküren üüs „Hilfsmittel“ bi kroonisk siidjukhaiden betolet. Uun a media (t.b. uun sjiisk fernseesendungen) woort hypnosis oober uk noch föl üüs spektakel brükt, wat tu ferwirrin tuup mä a terapeutisk brük feerd.

Bekäänd praktiikern faan Sjiisklun

  • Prof. Dr. Dirk Revenstorf: Psücholoog an hypnosisforsker faan de Universität Tübingen, iar president faan a DGH.
  • Dr. Wolfgang Lenk: Dokter an psychotherapeut uun Hamborag, wichtag fertreeder faan a klinisk hypnosis uun Nuurdsjiisklun.
  • Gunther Schmidt: Dokter an psychotherapeut, direkter faan dat Milton Erickson Institut Heidelberg.
  • Johannes Heinrich Schultz: Sjiisk neuroloog an psüchiiater, skreew a „autogen Training“, en faan hypnosis beinflöödet metood.
  • Lüüd uun a Nuurdfresk regiun: Föl psücholoogisk psüchotherapeuten an heelpraktikern uun Flensborag, oner Eiderstedt an uun a Geest ööw hal hipnosis uun önjt praktiik.

Luke uk diar