Hypnose
Hypnose is 'n techniek wobie miense in 'ne veranderde geistesstand, dèks besjreve es 'ne trance, waere gebrach. In dees stand is de persoean mieë óntvankelik veur suggesties en kan ziech concentrere op specifieke gedachtes of herènneringe. 't Weurt toegepas in versjillende velde, wie de geneeskónde, psychologie, sport en óntspanning.
Definitie
In Limburg weurt hypnose dèks besjreve es 'ne natuurlike trancestand, vergeliekbaar mit de concentratie bie 't laeze van e good book of 't volledig opgaeve in meziek. 't Geit neet euver slaop of bewusteloosheid, meh euver 'ne staat van gerichdde aandach. De persoean (de subject) behilt altied de controle en kan neet waere gedwónge dinger te doon die hae of zie in de normale waakstand neet zouw doon. De hypnotiseur of hypnotherapeut fungeert es 'ne gids die de subject helpt dees toegankelike staat te bereike en te benutte.
Gesjiedenis
De gesjiedenis van hypnose is lang en wereldwiej. Veurlopers waore te vinde bie aajd sjamanistische praktijke en in de tempelslaop van aajd Griekeland. In de 18e ieuw óntwikkelde de Duitse arts Franz Anton Mesmer de theorie van 't dierlik magnetisme, wat later "mesmerisme" zouw waere geneump. Mesmer reisde door Europa en haajd ouch in de Nederlande en 't Pruses demonstraties gegeve.
In de 19e en 20e ieuw woort hypnose geleidelik mieë wetensjappelik óngerzoch. In de regio Limburg woort 't traditioneel dèks geassocieerd mit reizende mesmeristen op kèrmesse en mert, die 't es vermaak aabode. In de moderne tied is 't evvel óntwikkeld tot 'n erkènde therapeutische methode. In Nederland en Belsj woort hypnotherapie, veural veur rook- en gewichsbeheersing, populair in de lètste decennia van de 20e ieuw. In Duitsland woort 't, nao inzjele initiatieve in de vreug 20e ieuw, pas nao de Twiede Wereldkrieg weer serieus opgepak door psychologe en psychiaters.
Soorte
D'r bestaon versjillende vörm van hypnose, aafhenkelik van 't doel en de methode.
- Klinische Hypnotherapie: Weurt toegepas door opgeleide therapeuten veur medische en psychologische klachte, wie angs, pijn, verslavinge of traumaverwèrking.
- Regressiehypnose: 'n Techniek wobie de subject wuurt begeleid óm herènneringe aan veurige gebeurtenisse, soms oet de vreug kènjerte of zelfs past-life regressie, te herbeleve. Dit weurt dèks ingezat veur 't verklaore en verwerke van emotioneel belasj.
- Ericksoniaanse Hypnose: Óntwikkeld door de Amerikaan Milton H. Erickson, mèr ouch hieël populair in de Europese therapiewereld. Dees indirecte, verhaolende methode is good ingebed in de praktijke in Nederland en Duitsland.
- Zelfhypnose: 'n Techniek die luje zelf aanlieërt óm zich in 'ne trance te bringe, veur doele wie óntspanning, concentratieverbetering of pijnbeheersing.
- Showhypnose: De entertainmentvörm, die nog ummer regelmaotig te zeen is in theaters en op evenemente in de ganse Euregio.
Wetensjappelik óngerzeuk
De wetensjap sjtèlt zich al lang de vraog of hypnose 'n aafzunjerlike geistesstand is. Huidig hersenónderzeuk mit scans wie fMRI en EEG tuint aan dat d'r dudelik aander hersenactiviteit is in 'ne hypnotische trance. Gebiede wie de prefrontale cortex (betrokke bie kritisch dinke) zaen minder activiteit, terwiel gebiede veur aandach en beeldvörming aktiever waere. Dit óngersjteunt de ervaring van verhoogde suggestibiliteit.
In de Benelux en Duitsland weurt óngerzeuk gedaon nao de effectiviteit van hypnotherapie. Nederlandse ónderzeukers van universiteite wie die van Maastricht of Utrecht höbbe studie gedaon nao hypnose bie chronische pijn en prikkelbaredarmsyndroom (PDS). In Duitsland weurt 't, beveurbeeld aan de universiteit van Tübingen, ingezat en óngerzoch bie angstbeheersing veur medische procedures. De consensus is dat hypnose veur specifieke klachte 'n evidence-based complementair middel kan zeen.
Toepassinge
Hypnose weurt in de regio in breie zin toegepast:
- Geneeskónde & Psychologie: Pijnbeheersing (zelfs bie operaties zoonder volledige narcose), behandeling van fobieë, stress, posttraumatische stressstoornis (PTSS), slaopstoornisse en somatische klachte zoonder duidelike organische oarzaak.
- Gedragsverangering: Hulp bie 't stoppe mit roke, aafvalle, of 't doorbraeke van aandere óngewinsdje gewuuntes.
- Sport: Sportpsychologe zètte 't in óm prestaties te verbetere door mentaal te trainen en angs te vermindere.
- Onderwies & Prestaties: Verbetering van concentratie en leervermoge, en 't vermindere van faalangst.
- Creativiteit & Persoonlike óntwikkeling: 't Óntslute van creatief potentieel en 't versterke van zelfvertroewe.
Wettelike status in Nederland, Belsj en Duitsland
De wettelike erkenning en regulering versjilt per land.
- Nederland: Hypnotherapie valt ónger de Complementaire Zorg. 't Is gein besjermd beroop, meh therapeuten kènne zich laote registrere bie branche-organisaties wie de NBVH (Nederlandse Beroepsvereniging van Hypnotherapeuten) of de RBCZ (Register Beroepsbeoefenaren Complementaire Zorg). De kwaliteit weurt dus door de beroepsgroep zelf bewaak. Veel zorgverzekeraers vergoede sessies (gedeiltelik) oet de aanvullendje verzekering.
- Belsj: De situatie is gelieksoortig. Hypnotherapie weurt ouch gezeen es complementaire praktijk. Therapeuten slute zich dèks aan bie organisaties wie de Vlaamse Wetenschappelijke Vereniging voor Hypnose of 't Syndicaat der Hypnotherapeuten van België. Vergoeding dör ziekenfondse is meugelijk mèr neet algemein.
- Duitsland: Hie is de positie formeler. Hypnose es therapeutische methode (Hypnotherapie) maag allein waere toegepast door geëxamineerde heilkundigen, wie artsen, psychologische psychotherapeuten of heilpraktikers. De Milton Erickson Gesellschaft für Klinische Hypnose (M.E.G.) is 'n belangrieke, landelike vereniging veur opleiding en kwaliteitsborging. De erkenning es wetenschappelik gefundeerde methode is hie relatief hoeg, en de kosten waere dèks (gedeiltelik) gedrage door de gesetzliche Krankenkasse es deel van 'n psychotherapeutische behandeling.
Cultureel houdinge
In Limburg en de aangrenzende regio's is de houding ten opzichte van hypnose geming. Aan de eine kant is d'r 'n pragmatische acceptatie es nuttige techniek veur rookverslaving of examenvrees, veural in de sjtaejelike gebiede. Aan de anger kant blief in sómmige, veural awwere of meer traditioneel ingesjtèlde kringe, 'n zeker skeptische terughoudendheid besjtaon. Dit kump deils door de associatie mit kèrmessenspektakel en de vrees veur "geestelike beïnvloeding". De katholieke gesjiedenis van de regio speelt hie ouch 'n rol; in 't verleie woort hypnose dèks mèt wantroewe bejegek. De lètste jaore is d'r evels 'n duidelike tendens nao meer acceptatie es serieuze, complementaire gezondheidszorg.
Bekènde beoefeneers oet Nederland, Belsj en Duitsland
- Dr. Jeffery T. K. G. (Jeff) Grooters (Nederland): 'ne bekènde hypnotherapeut en sjriever oet Limburg, dae väöl hejt gedoon haet óm hypnotherapie in Nederland bekènd te make.
- Drs. Peter ten Haaf (Nederland): Oprichter van 't Nederlands Verbond voor Hypnotherapie en sjriever van versjillende standaardwerke in 't Nederlands.
- Prof. Dr. Dirk Revenstorf (Duitsland): Emeritus-hoogleraar klinische psychologie aan de Universiteit Tübingen en 'ne pionier in 't wetensjappelik óngerzeuk nao hypnotherapie in Duitsland.
- Dr. Norbert Preetz (Duitsland): Veurzitter van de M.E.G. en belangrieke figuur in de verdere professionele óntwikkeling van de Ericksoniaanse hypnotherapie in de Duitstaolige wereld.
- Dr. Marie-Thérèse G. F. M. (Marijke) van Kooten (Belsj/Nederland): Bekènde klinisch psycholoog en hypnotherapeut dae actief is in Belsj en Nederland.
- Dr. Walter Bongartz (Duitsland): Hoogleraar psychologie aan de Universiteit Konstanz en specialist in de klinische toepassing van hypnose.